Wróć   Forum Psiakość – uroki życia z psem > Rasy > Grupa VI > Ogary polskie

Wątek zamknięty
 
Narzędzia wątku Tryb wyświetlania
Przeczytany 08-05-2007, 21:42   #1
Rekm@
 
Rekm@'s Avatar
 
Zarejestrowany: May 2007
Posty: 257
Domyślnie O Ogarze Polskim - trochę historycznie, wzorzec, o rasie

O Ogarze Polskim trochę historycznie.

Opracowanie na podstawie materiałów dostępnych w internecie i własnych zasobów.
Jeśli zostało naruszone czyjekolwiek prawo autorskie lub inna własność, to bardzo przepraszam.


Ku pamięci i z miłości do naszego BAJANA ["]
oraz małemu Zagrajowi, tak różnym, a jednak
ogarom polskim, niniejsze dedykuję:




Kiedy zapytać rodaków, tych średnio i wyżej wykształconych, z czym kojarzy się im obiegowo znane powiedzenie OGARY POSZŁY W LAS, większość mylnie odpowie, że to z Pana Tadeusza - Adama Mickiewicza lub też wykręci się sprytnie z braku takowej wiedzy. Nawet w jakimś teleturnieju padło takie pytanie i nie udzielono na nie prawidłowej odpowiedzi, a to są pierwsze słowa rozdziału zatytułowanego „W górach”, fragmentu opisującego piękno przyrody górskich lasów w Górach Świętokrzyskich.


Ogary poszły w las. Echo ich grania słabło coraz bardziej, aż wreszcie utonęło w milczeniu leśnym. Zdawało się chwilami, że nikły dwugłos jeszcze brzmi w boru[...] (Stefan Żeromski - „Popioły”,początek )


Gdy toczą się rozmowy w temacie, niejeden zapyta:
- A jak wygląda ta rasa?
Niejeden widząc ogara polskiego, również często pyta:
- A jaka to rasa?
Ogarze pochodzenie wywodzić można od psów gończych, które przybyły do Europy wraz z orszakami rycerskimi powracającymi z wypraw krzyżowych. Zwierzęta te uważane są za protoplastów psów św. Huberta, a pewne cechy ich ciężkiej budowy, znakomity węch i niezrównaną wytrwałość w tropieniu, odnajdujemy także w naszych ogarach. Wpływ na kształtowanie się tej rasy miały z pewnością również psy gończe, które przywędrowały do wschodniej Europy z Azji wraz z wędrownymi plemionami najeżdżającymi te tereny w średniowieczu.
Późniejsze domieszki gończych toskańskich i mediolańskich w XVI wieku, oraz sentońskich i foxhundów w wieku XVIII, musiały z pewnością pozostawić ślad na typowych psach jakich używano za ostatnich Piastów i Jagiellonów.

Pierwsze wzmianki o łowach z psami pojawiają się w kronikach Galla Anonima z XIV w. Są tam wzmianki o hodowanych psach na królewskie łowy OGARACH.

"KSIĘGI O GOSPODARSTWIE" (wydane w Krakowie w 1549r) w których pada słowo OGAR.

Również wzmianki o ogarach w literaturze polskiej znajdują się w poemacie Tomasza Bielawskiego pt. „Myśliwiec”, napisanym w 1595r. Również Mikołaj Rej w „Żywocie człowiek poczciwego”(ok.1568r.) wspomina te psy. Opisy ogarów polskich można znaleźć jeszcze " ZWIERZĄT DOMOWYCH I DZIKICH OSOBLIWIE KRAJOWYCH HISTORYI NATURALNEJ POCZĄTKI I GOSPODARSTWO" Krzysztofa Kluka (1779r.) - w niej jest opis już wyodrębnionego ogara polskiego.
oraz w " NAUKA O ŁOWIECTWIE"(1823), "PORADNIK DLA MYŚLIWYCH"(1839), "ŁOWIECTWO"(1862), "ŁOWIEC POLSKI"(1900).

W 1608 roku ukazał się pierwszy traktat naukowy poświęcony ogarom „O psach gończych i myślistwie z nimi” hrabiego Jana Ostroroga, wydany w pełnej formie w 1618 roku podtytułem „ Myślistwo z ogary”.

[...]siła psia znaczy się grzbietem, który ma być kształtny, kościsty, pieczeniasty i długi. Pod takim grzbietem noga żyłowata (bo siłę psią nie do zapasów tu kładziemy, ale do biegu, nie jako frezowi, ale jako zawodnikowi). Stopa ma być podługowata, bo pies z krótką stopą każdy się poodbija, co wada wielka, i nic mu po wszystkiem. Cuch zasię znaczy się nosem a trąbą, bo nosem wiatru nabiera, a trąba go mózgowi podaje. Stąd że nos ma być wielki, nozdrza przestronna, wilgotna, a pospolicie dobry leżąc rad nosem rucha, jakoby wąchając wszystko. Trąba zasię ma być niezagarlona, między oczami przestronna, długa.”
(hr. Jan Ostroróg - „Myślistwo z ogary
”)



Przez wieki ogar był cenionym towarzyszem myśliwych. Na podstawie zachowanych materiałów można wysnuć przypuszczenia, że psy w tym typie znane były już od XIV wieku i aż do wieku XVII ogary były bardzo popularne na terenach Polski.
Używano ich do polowania na zające, lisy i dziki. Przeważnie były to psy czarne podpalane, ale nie tylko. Wszystkie typy ogara występującego na terenie Polski, miały wspólną cechę: tropiły i goniły zwierzę z wielką zaciętością, głośno przy tym szczekając, co potocznie nazywano graniem. Zawirowania historii, a co za tym idzie zubożenie szlachty nieomal doprowadziły do całkowitego wyginięcia tej rasy.





Na pewno każdy widywał ogara polskiego jeszcze sto i dwieście lat temu, bo nie sposób było znaleźć takiego dworu, gdzie by tych ogarów nie hodowano. Z dawnych zapisków gospodarczych, rejestrów dworskich, akt kupna, czy rejestrów użyczenia psów do łowów, a takowe prowadzono, dowiedzieć się można, że ogar był znaną i cenioną rasą psów myśliwskich.
W wyniku licznych krzyżówek z innymi rasami oraz braku planowej hodowli prawie nie było ogarów czystej krwi.

Pracę na rekonstrukcją rasy rozpoczął w 1959 roku Piotr Kartawik sprowadzając z terenów Litwy trzy psy: BURZANA, ZORKĘ oraz CZITĘ i zakładając hodowlę „ Z Kresów”.


Pod koniec lat sześćdziesiątych tragiczna śmierć Piotra Kartawika przerwała jego pracę hodowlaną.


W Z O R Z E C

W 1964 roku Jerzy Dylewski opracował wzorzec tej rasy, który 15.11.1966r został zarejestrowany w FCI pod numerem 52.

Charakter
Ogar jest psem spokojnym, zrównoważonym i jak inne rasy stworzone do polowania w grupie, niezwykle towarzyskim. Potrzebuje kontaktu z człowiekiem. Dobrze sprawdza się w kontaktach z dziećmi (zwłaszcza suki wykazują się w takich sytuacjach dużym wyczuciem). Psy te nie sprawiają problemów związanych z agresywnym zachowaniem, są łagodne w stosunku do innych psów i zwierząt. Pilnują swojego terenu, ale ogranicza się to do sygnalizowania obecności intruza. Z pewnością nie są to psy obronne, chociaż ich wzrost i masa budzą respekt. Ich temperament umożliwił im z powodzeniem adaptację w warunkach miejskich. W domu są spokojne, a nawet leniwe i nie domagają się przesadnie ruchu, chociaż jak każdy gończy lubią wybiegać się, niezależnie od warunków atmosferycznych, najlepiej w grupie innych ogarów. Na spacerach nie są szybkie, ale za to bardzo wytrzymałe.

Wychowanie
Tak jak każdy pies gończy, ogar lubi swobodę na spacerach, często oddala się od właściciela. Nie ma natomiast skłonności do włóczęgostwa, za to posiada znakomitą orientację w terenie. Ze względu na jego samodzielność w terenie bardzo ważne jest ćwiczenia posłuszeństwa już od najmłodszego wieku. Tu warto zaznaczyć, że ogar nigdy nie będzie psem bezwarunkowo posłusznym. Jednak łatwo i chętnie uczą się, zwłaszcza, gdy stosuje się pozytywne wzmocnienia. Przy wychowaniu psów tej rasy ważne jest zachowanie spokoju, bo są one bardzo wrażliwe na ton głosu i bardzo łatwo zniechęcić je gwałtownymi reakcjami.

Żywienie i pielęgnacja
Ogar nie wymaga szczególnego żywienia, jest jednak łakomy i gdy nie zapewni się mu wystarczająco dużo ruchu ma skłonności do tycia. Oczywiście psy pracujące wymagają innej diety, dostosowanej do ich aktywności.
Pielęgnacja ogara nie jest trudna. Jego sierść składająca się z podszerstka i nieco dłuższego włosa okrywowego nie wymaga regularnych zabiegów, za to bardzo dobrze chroni psa przed różnymi warunkami atmosferycznymi. W okresie linienia warto jednak wyczesywać martwy włos. Większą uwagę należy jednak zwrócić na uszy, ponieważ jak w przypadku innych ras, u których są one wiszące, nie ma wystarczającej wentylacji kanału słuchowego, a co za tym idzie zwiększa się ryzyko wystąpienia stanów zapalnych. W związku z tym trzeba regularnie sprawdzać ich czystość, a przypadku wystąpienia niepokojących objawów np. uporczywe drapanie przez psa uszu czy trzepanie głową, należy jak najszybciej skontaktować się z weterynarzem.

Zdrowie
Ogar jako rasa wyhodowana w naszych warunkach klimatycznych jest do nich znakomicie przystosowana. Jest on psem bardzo odpornym i rzadko choruje. Pojawiają się oczywiście swoiste problemy zdrowotne jak w przypadku każdej rasy i warto, żeby potencjalny nabywca psa czy suki tej rasy miał tego świadomość.
Większość schorzeń, które dotykają te psy związanych jest z ich budową - tak jak wyżej wspomniane problemy, które mogą , ale nie muszą pojawić się z uszami. Dodatkowo dość często u tej rasy występują wady powiek (zwłaszcza entropia). W przypadku pojawienia się łzawienia warto skontaktować się ze specjalistą. Usunięcie tej wady nie jest skomplikowanym zabiegiem wymaga jednak pewnej sprawności, dlatego warto powierzyć psa w ręce specjalisty, aby zapobiec ewentualnym powikłaniom. Zabieg korekty oczu przeprowadza się jednak dopiero ok. 9 miesiącu życia, gdyż do tego czasu może ona samoistnie ustąpić (wzrost czaszki powoduje naciągnięcie się skóry).

Wiek:
Psy tej rasy dożywają wieku 12-13 lat.
Na zdjęciu: BAJAN – Rotti „Poszły w Las” w wieku 2-ch lat.
(ur. 1.09.2004r, zginął tragicznie 11.11.2006r.)



Wygląd ogólny (wzorzec)
Pies średniego wzrostu, silnej i zwartej budowy, o silnym kośćcu i pewnej masie, proporcjonalnych nogach. Cała sylwetka wskazuje na siłę i wytrwałość, mniej na szybkość. Głos w czasie gonu po tropie czysty, donośny, o średniej zmieniające się tonacji, u suk zwykle wyższy.
Głowa: Dość ciężka, o szlachetnym wykroju, z profilu zbliżona do prostokąta średniej długości, pysk wydłużony, z przodu tępo zakończony, nie klinowaty ani spiczasty. Fafle grube, zwisające, nos ciemny, duży i szeroki, dolna warga z zajadem zwisającym. Szczęki mocne, dostatecznie długie, z prawidłowym zgryzem. Żuchwa dobrze umięśniona. Czaszka tak długa jak kufa. Linia czołowa z linią kufy tworzą kąt rozwarty. Łuki brwiowe silnie rozwinięte, czoło w znacznych zmarszczkach. Kość potylicowa wyraźnie zaznaczona. Załamanie czołowo – nosowe wyraźne.
Oczy: Wyraz łagodny, spokojny, nie za głęboko osadzone, ciemnobrązowe, dolne powieki u psów starszych obwisłe.
Uszy: Nisko osadzone, dość długie, luźnie wiszące, u dołu lekko zaokrąglone. Dolne partie zawijają się ku środkowi szczelnie przylegając do głowy.
Szyja: U nasady przy tułowiu znacznej grubości, silna, muskularna, średniej długości. Podgardle zwisające z dużą ilością fałdowanej skóry.
Budowa przodu: Klatka piersiowa o dużej pojemności, w miarę szeroka i głęboka, przedramię dość dobrze umięśnione. Łopatka skośna, pokryta dobrze rozwiniętymi mięśniami. Napiętek dobrze zaznaczony, wydatny, wyraźny, suchy, gruby, odpowiednio do kości nóg.
Nogi: Na dość grubej kości mocne mięśnie, palce dobrze zebrane, pazury silne, grube, u psów pracujących krótkie. Przy białych palcach jasne, przy żółtych – czarne.
Korpus: Klatka piersiowa obszerna, w miarę szeroka i głęboka. Pierś z przodu sięga do łokcia, żebra dobrze wysklepione, długie – jak i cała klatka piersiowa, bardziej zbliżone do pozycji pionowej niż u innych ras. Grzbiet długi, szeroki i muskularny. Krzyż nie spadzisty, szeroki. Brzuch duży, pojemny, prawie tej samej głębokości co klatka piersiowa. Kryje w sobie dobrze rozwinięte narządy trawienia. Bok nie zapadły, wypełniony, zaokrąglony, z możliwie krótką, małą słabizną.
Budowa tyłu: Uda na grubej kości; długie, mocne, dobrze rozwinięte mięśnie; goleń pochyła, dość krótka, dobrze umięśniona. Staw skokowy suchy, wyrazisty.
Tylne kończyny: Pęciny lekko pochyłe, palce dobrze zebrane, podeszwy szerokie, pokryte grubą skórą.
Ogon: Osadzony raczej nisko, gruby, pokryty dłuższym włosem od spodu, sięga niżej stawu skokowego, lekko spadający, od polowy podudzia lekko zgięty. W ruchu swobodnym uniesiony nieco ku górze, lecz nie zaokrąglony. Podczas gonu nieco osadzony, zwisa poniżej poziomu.
Kolor (maść) sierści: Głowa i uszy z wyjątkiem nalotów z obu stron czaszki podpalane, uszy nieznacznie ciemniejsze od reszty. Nogi, podbrzusze i uda również podpalane. Korpus czarny lub ciemnoszary, prawie czarny, w staropolskim języku myśliwskim zwany podżartym. Podpalenie zasadniczo żółte, ma różne natężenie tej barwy aż do rdzawo – cynamonowej, najbardziej cenionej u ogara polskiego. Włos biały dopuszczalny w kształcie strzałki przez głowę aż do nosa, na piersiach, końcach łap i na końcu ogona. W czapraku czarnym, zachodzącym aż na głowę, wyraźne punkty nad oczami o kolorze podpalenia, czerń zachodząca aż na kufę dyskwalifikuje ogara polskiego.
Sierść: Średniej długości, gruba, z gęstym podszyciem, nieco dłuższa na karku, tylnej części tylnych nów i na dolnej części ogona.
Budowa: Waga: suki 20 – 26 kg, psy 25 – 32 kg Wzrost: suki 55 – 60 cm, psy 56 – 65 cm.
Chód – bieg: Normalnie posuwa się drobnym, powolnym, ociężałym truchtem. Podczas polowania szuka i goni w ciężkim galopie.
Wady anatomiczne: Zbyt długie lub za małe i odstające uszy. Głowa bez wyraźnie zarysowanej potylicy i ze słabymi łukami brwi. Zbyt jasne oko. Czarna kufa. Słabe umięśnienie Rozlazła stopa. Wisząca pęcina. Ogon cienki, za krótki lub za długi i źle owłosiony, zakręcony . Słabo rozwinięta klatka piersiowa. Wadliwy zgryz. Chrapliwy głos.

Kilka wspaniałych Ogarów Polskich - najpierw cztery damy:
POŚWIATA Stary Sad:







RATA z Rodu Udry:



DUNIA Grające Trawy:



Malutka HARMONIA z Południowej Kniei:





Dzieje współczesne
W latach 70–tych liczba ogarów polskich szybko wzrosła – z 15 zarejestrowanych w 1967 do 101 zarejestrowanych w1976. Danych na koniec 2006r nie udało mi się ustalić, ale szacunkowo może być ich ponad 200. Niestety rejestry prowadzone przez oddziały związku kynologicznego obejmują jedynie urodzenia, ale nie jest znana ilość zgonów. Poza granicami Polski może być około 30 psów tej rasy. Na przełomie lat 70. i 80. wyodrębniono Gończego Polskiego, który wcześniej znany był jako ogar Pawłusiewicza.
Lata osiemdziesiąte nie były udane dla ogara, jednak pod koniec lat dziewięćdziesiątych nastąpił wzrost populacji tej rasy. Znalazła ona swoich wielbicieli także wśród myśliwych, którzy prowadzą hodowlę nie tylko pod kątem eksterieru ale przede wszystkim dla walorów użytkowych. Takie linie hodowlane spotkać można na południu Polski, w górach. Z takiej hodowli pochodzi ZAGRAJ we wsi Gaboń.


Jednocześnie ogar jest świetnym towarzyszem rodzin mieszkających nawet w dużych miastach.
Pojedyncze ogary zarejestrowane są w Danii, Szwajcarii, Austrii, Włoszech, Belgii, Holandii, ,Francji, Grecji i Finlandii, a także w USA. Więcej wielbicieli ta rasa zyskała w Niemczech, gdzie prowadzone są liczne działania mające na celu propagowanie tej rasy.


Jak pies może zostać zarejestrowanym reproduktorem, a suka dopuszczoną do zarejestrowanej hodowli?
Psy i suki muszą zaliczyć regulaminowa testy zatwierdzone przez PZK w Polsce

TESTY PSYCHICZNE dla
· Ogarów Polskich
· Gończych Polskich


Testy są organizowane przez Klub Ogara i Gończego Polskiego l - 2 razy do roku z okazji oglądów lub wystawy klubowej, a także w przypadku zapotrzebowania w miejscach wybranych przez Klub. Przeprowadzane one są przez sędziów pracy w obecności sędziego eksteneru i kierownika sekcji, a o miejscu i czasie przeprowadzania tych testów Zarząd Klubu powiadamia z odpowiednim wyprzedzeniem Oddziały Związku, oraz właścicieli psów/suk, którzy wyrazili chęć do ich przystąpienia.
Test jest płatny.
Do testu mogą przystępować psy/suki które ukończyły 10 miesięcy, są zdrowe, są prowadzone na obroży zwykłej, spiętej tak, aby nie zaciskała, oraz na smyczy długości minimum 2 m.
Celem testów jest sprawdzenie i ocena reakcji na strzał, ocena charakteru oraz predyspozycji charakterystycznych dla rasy i ewentualne wyeliminowanie z hodowli psów/suk nadmiernie lękliwych i agresywnych.
Bezpośrednio przed próbami sędzia sprawdza zgodność numeru tatuażu z rodowodem lub dokumentem KW, za wyjątkiem psów/suk wpisywanych na danym przeglądzie do Księgi Wstępnej.
Psy posiadające dyplom I stopnia z Konkursów Tropowców lub Dzikarzy są zwolnione z testów, jednak na przeglądzie hodowlanym należy przedłożyć sędziemu stosowny dyplom.
Psy/suki bez zaliczonego testu lub dyplomu I stopnia z konkursów nie mogą być dopuszczone do hodowli.
Pies/suka nie zostaj ą dopuszczone do testów, jeżeli nie ma możliwości sprawdzenia ich danych, co może być spowodowane złym zachowaniem psa, bądź jego agresją w stosunku do właściciela.
PRÓBY
1. Próba strzału
Pies/suka na luźnej smyczy siedzi obok właściciela (lub idzie po okręgu). Sędzia oddaje strzał z pistoletu startowego w odległości kilkunastu metrów od testowanego psa/suki (może być pistolet kal. 6 mm). Przewodnik z psem kończą próbę dochodząc do sędziego. Badany pies powinien zachowywać się spokojnie, nie może wykazywać się wyraźnym lękiem, chęcią opuszczenia miejsca prób, chowaniem się za właściciela, szczekaniem, kładzeniem uszu, podkulaniem ogona, jeżeniem sierści na kłębie itp. Prawidłową reakcją jest : obojętność, zainteresowanie lub zaskoczenie. Pies/suka, które nic zaliczyły tej próby, nic mogą przystępować do dalszej części testu.
2. Próba opanowania
Pies jest dotykany przez sędziego i ewentualnie inne obce osoby, przy sprawdzaniu tatuażu. Nie może w tym czasie wykazywać paniki, ani tym bardziej agresji.
3. Reakcja na innego psa
Do testu przystępuje pies podlegający testowi oraz drugi pies dobrze wyszkolony i spokojny. Oba psy idą na luźnej smyczy z przeciwnych kierunków, a następnie mijają się w bliskiej odległości (na wyciągnięcie ręki). Oba psy idą razem ok. 20 m. przy swoich właścicielach. Test jest zaliczony, jeżeli pies testowany zachowa się obojętnie lub wykaże zainteresowanie, ale zostanie opanowany przez przewodnika. Zachowania agresywne powodują dyskwalifikację.
4. Ocena usposobienia - reakcja na zmianę otoczenia
Pies trzymany na smyczy przechodzi wśród spokojnie poruszających się osób. Ktoś zatrzymuje się i odzywa do właściciela psa. Test jest zaliczony, jeżeli pies nie objawi agresji ani lęku.
5. Sprawdzenie odporności psychicznej
Przewodnik z psem na luźnej lince przechodzi nie dalej jak 5 m obok drążka z chorągiewką (wysokość 1 m). Do drążka przywiązana jest 10 m linka trzymana przez stojącego dalej pomocnika. W chwili przechodzenia przewodnika z psem, drążek zostaje przewrócony w kierunku osoby trzymającej linkę. Pies może objawić niepokój, odskoczyć, ale po chwili musi z przewodnikiem spokojnie dojść do leżącej chorągiewki. Przewodnik może psa zachęcać, podejść pierwszy, nie może jednak psa ciągnąć. Test jest zaliczony, jeżeli pies bez przymusu fizycznego podejdzie do przedmiotu.
Wyników testu nie ocenia się punktami, a tylko w formularzu testów wpisuje się: TEST ZALICZONY lub TEST NIE ZALICZONY. Taki sam wpis należy umieścić w rodowodzie lub dokumencie KW.
Rekm@ jest wylogowany/a  
Przeczytany 09-05-2007, 00:48   #2
dogaja
Ja jaKO ŚCIgacz
Moderator
 
dogaja's Avatar
 
Zarejestrowany: May 2007
Miasto: Karkonosze
Posty: 6 763
Domyślnie D1

Temat zamknęłam, chociaż nie jest on absolutnie „tematem zamkniętym”.
Oczywiście mile widziane są uzupełnienia i wszelkie jego rozszerzenia, robione przez autora tego postu oraz inne chętne osoby. Proszę wysłać je do mnie na PW (albo – jeśli będą bardzo obszerne, ilustrowane zdjęciami – wstawić do otwartego wątku o ogarze polskim, informując mnie o tym, że chcecie uzupełnić właśnie ten temat), a ja dodam je tutaj.
Temat zamknęłam dlatego, żeby był on pewnego rodzaju całością, pełniącą funkcje informacyjne o rasie, przede wszystkim na podstawie różnych tekstów źródłowych i żeby nie dołączać do niego naszych na ten temat pogaduch.
__________________
Jeśli dojdziesz do ładu z własnym wnętrzem, wówczas to, co zewnętrzne, samo się ułoży. Rzeczywistość pierwotna tkwi wewnątrz, a zewnętrzna jest wobec niej wtórna. (E.Tolle)
dogaja jest wylogowany/a  
Wątek zamknięty

Narzędzia wątku
Tryb wyświetlania

Zasady pisania postów
Nie możesz zakładać nowych wątków
Nie możesz pisać postów
Nie możesz wysyłać załączników
Nie możesz edytować swoich postów

BB code is Wł.
kod [IMG] jest Wł.
kod HTML jest Wył.

Skocz do forum


.

Czasy w strefie GMT +2. Teraz jest 02:42.


Powered by: vBulletin Version 3.8.4
Copyright ©2000 - 2018, Jelsoft Enterprises Ltd.